Wielrennen: WK '34 te Leipzig

Hitler was ongeveer een jaar aan de macht toen de Duitse stad Leipzig gedurende één week het epicentrum van de internationale wielrennerij vormde. Van 11 tot 18 augustus verzamelden de beste pistiers en wegrenners in de ‘Messestad’. De Belgen werden de grote triomfators

Sieger

Tot dan toe was het voor de 'flandriens' een slecht seizoen geweest, met ondermeer een afgang in de Ronde van Frankrijk, wat – vooral door de Fransen -op hoongelach onthaald was geweest. In Leipzig behaalde Leuvenaar Jef ‘Poeske’ Scherens zijn derde van in totaal 7 sprinttitels. De Antwerpenaar Karel Kaers behaalde de titel in de wegrit. Ook het gastland zou tevreden zijn want in haar meest geliefde discipline, de halve fond stayeren ( achter motoren ), behaalde het in een prachtige ploeggeest de dubbel. Eerste Metze, tweede Kremer.

De Ware Duitsche Geest

Met deze kampioenschappen hadden de Duitsers eveneens getoond dat ze wisten wat inrichten was. Geen moeite was gespaard om de buitenlandse bezoekers het leven zo aangenaam mogelijk te maken, ook buiten de velodroom. Reeds de allereerste indruk was allergunstigst. De stad was volledig met vlaggen opgesmukt, en een bloemencorso waaraan meer dan 500 verenigingen van over het hele Duitse Rijk deelnamen zorgde voor pracht en praal. Al de politieke schommelingen en gebeurtenissen ( moordpartijen ) hadden meerdere buitenlanders wantrouwig gemaakt, maar in het brandpunt der wielrennerij toonde Duitsland zich weer van haar beste zijde.

Ook journalist Van Wijnendaele die zijn ogen ‘bezigde voor nog wat anders dan de kampioenen van de Sport’ zag dat het ‘zieke Duitsland’ nog leefde: “ anders een gezond volk, en een proper land ”. De ambiance was alom tegenwoordig op dit sportfestijn: vrolijkheid ( denk aan de omkaderende bloemencorso die duizenden mensen trok, ‘wimpels en sluiers’, ‘door vereenigingen van over ‘t gansche land’); eerbied en respect ( voor de eigen natie, maar ook voor de vreemde). In Leipzig leek alles positief. Doch de schaduw van Hitler en de Nieuwe Duitse Geest hing al boven het land. Ook dat zag Van Wijnendaele, en hij wist niet zeker hoe donker die was: “Waar zal Hitler dat volk brengen?”

Politieke propaganda

Maarschalk Hindenburg kwam te overlijden tijdens deze wielerweek. Aldus stonden er verkiezingen aan te komen. De voorbereidingen hiervan door de fascistische propaganda waren duidelijk merkbaar. Het wielerfestival werd er een vorm van Brood en Spelen in. Een grote meeting met het oog op de verkiezingen werd gehouden door Dr. Fricke, minister van Binnenlandse Zaken. Alle werk werd al stilgelegd om 4 uur. Het volk kwam samen op de grote markt. “Een ontzaglijk plein boordevol mensen, in religieuze stilte luisterend naar die breed galmende stem. Het volkslied werd gezongen, handen gingen naar omhoog. Indrukwekkend”. Meteen erna trok de massa naar de velodroom alwaar om 7u de stayer-reeksen begonnen. ’s Anderendaags werden die verder afgewerkt, maar ze liepen vertraging op. De reden voor het oponthoud: een “betooging met veel vlaggen, nog meer nationale liederen en een massa ‘Heil’s’. Sommigen hun arm ging letterlijk langs het lichaam hangen van vermoeidheid. ’t Was ambetant, maar wel indrukwekkend.”

De reporters waren ook onder de indruk van het aantal nazi-mannen in uniform: de bruinhemden. De discipline zat hen nog in het bloed. De levensopvatting van het militarisme zat er na de ‘Grote Oorlog’ nog steeds in. De wapens hadden het land er toen wel onder gekregen, maar inwendig bleef het geloof in de eigen grootheid. Het werkelijke ‘Deutschland über alles’ kon men al zien in de velodroom, aan de wapperende vanen en op maat stappende atleten. Aan de heffende muziek, de klakkende hielen, en het eerbiedig groeten in slagorde als de sportführer passeerde. De Duitse toeschouwers genoten in de tribune. Zij waren arm, verkeerden in ‘zedelijke en stoffelijke nood’. Na een wanhopige zoektocht was een helend middel gevonden: “Hitler is er de god…., omdat het niets meer te verliezen heeft. … . Hij zal ’t helen. In kruipende onderdanigheid, of met het borstweer van de gewapende natie.”. Bij het volksreferendum van 19 augustus stemde 84% voor Hitler als enige Führer. © 2007 - 2009 S0005141, gepubliceerd in Geschiedenis (Sport) op 29-11-2007, laatst gewijzigd op 09-12-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van S0005141 is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Leipzig; geschiedenis: Een ruim 800 jarige stad in het Oosten van Duitsland. Gedurende de Tweede Wereld oorlog heeft het veel te verduren gehad van de geallieerde bombardementen, waarbij een groot deel van d…
• Internationale sportevenementenkalender 2009: U vindt hierbij een gedetailleerde sportevenementenkalender voor 2009. Diverse sporten komen aan bod, dus voor elke sportliefhebber is deze kalender een handig i…
• Goedkoop vliegen naar Bulgarije met Air VIA: Goedkoop vliegen naar Bulgrije kun je het beste doen vanuit Duitsland. Je ontkomt er aan de vliegtax van Wouter Bos en de maatschappij Air VIA die nie al te prijz…
• WK baanwielrennen 2008 te Manchester: Van 26 tot en met 30 maart wordt in Manchester het WK 2008 voor het wielrennen op de baan georganiseerd. Hierbij een overzicht.
• Leipzig; bezienswaardigheden, deel 2: In Leipzig is niet alleen veel te zien, het is ook geweldig om er te winkelen en dan na afloop een gelegenheid induiken voor een hapje en drankje. Bijvoorbeeld in de kro…

Bronnen en/of referenties

• VAN WIJNENDAELE, K. Het rijke Vlaamsche wielerleven. 2 dln. Gent, 1942
• Sportwereld-Het Nieuwsblad, aug 1934
• HAMELS, J. http://www.gpjefscherens.be/src/html/gpjef_organisatie_jef_scherens.html
• "Leipziger Scheibenholz (Karl-Tauchnitz-Straße)", http://www.sportmuseum-leipzig.de/Ablage-Zeitung/3+4-2004/Seite-4.htm